Zachowek

Zachowek to roszczenie pieniężne przysługujące najbliższym członkom rodziny spadkodawcy, którzy zostali pominięci w testamencie albo otrzymali mniej, niż przewiduje prawo. Chroni zstępnych (dzieci, wnuki), małżonka oraz rodziców przed całkowitym wydziedziczeniem przez rozporządzenie majątkiem na rzecz innych osób. Nie daje prawa do konkretnej rzeczy — uprawniony nie żąda samego mieszkania, lecz odpowiedniej sumy pieniędzy od spadkobierców.

Ile wynosi

Co do zasady zachowek to połowa (1/2) wartości udziału, jaki przypadłby uprawnionemu w dziedziczeniu ustawowym. Jeśli uprawniony jest małoletni albo trwale niezdolny do pracy, stawka rośnie do dwóch trzecich (2/3) tego udziału. Najpierw ustala się więc, ile dana osoba odziedziczyłaby, gdyby nie było testamentu, a następnie mnoży przez odpowiedni ułamek.

Zachowek a nieruchomości

Przy spadkach obejmujących mieszkanie lub dom zachowek bywa źródłem konfliktów, bo wartość nieruchomości potrafi przewyższać pozostały majątek. Do podstawy obliczenia dolicza się też niektóre darowizny uczynione przez spadkodawcę za życia. Roszczenie o zachowek przedawnia się zwykle po pięciu latach. W praktyce zachowek wchodzi w grę razem z procedurą działu spadku i ustaleniem stanu własności po zmarłym.