Dział spadku

Dział spadku to czynność, w której spadkobiercy dzielą między siebie odziedziczony majątek, kończąc stan współwłasności powstały po śmierci spadkodawcy. Samo stwierdzenie nabycia spadku albo akt poświadczenia dziedziczenia mówi tylko, komu i w jakiej części przypadł spadek; dopiero dział spadku przypisuje konkretne składniki — na przykład mieszkanie — poszczególnym osobom.

Dwie drogi: u notariusza i w sądzie

Gdy wszyscy spadkobiercy są zgodni co do podziału, najszybciej przeprowadza się go umownie. Jeśli w skład spadku wchodzi nieruchomość, umowa o dział spadku musi mieć formę aktu notarialnego. Gdy zgody nie ma, pozostaje droga sądowa: sąd na wniosek któregokolwiek ze spadkobierców ustala skład i wartość spadku, a następnie dzieli go w naturze, przyznaje rzecz jednej osobie z obowiązkiem spłaty pozostałych albo zarządza sprzedaż.

Spłaty, zachowek i wpis do księgi

Najczęstszy scenariusz przy mieszkaniu to przyznanie lokalu jednemu spadkobiercy, który spłaca pozostałych do wysokości ich udziałów. Dział spadku nie wyłącza prawa do zachowku osób pominiętych w testamencie — to dwie odrębne instytucje. Po dziale następuje aktualizacja księgi wieczystej: w dziale II wpisuje się nowego, wyłącznego właściciela w miejsce dotychczasowej współwłasności spadkobierców.

Warto pamiętać, że dział spadku między najbliższą rodziną zwykle nie rodzi PCC od części odpowiadającej udziałowi, ale spłaty i dopłaty mogą rodzić własne skutki podatkowe. Szczegóły wyceny lokalu do spłat opisuje hasło dziedziczenie nieruchomości.