Zamiana nieruchomości

Zamiana nieruchomości to umowa, w której dwie strony przenoszą na siebie nawzajem własność nieruchomości, zamiast płacić za nie pieniądzem. Każda ze stron jest jednocześnie zbywcą jednej nieruchomości i nabywcą drugiej. Konstrukcyjnie zamiana przypomina sprzedaż, z tą różnicą, że świadczeniem nie jest cena, lecz inna rzecz; dlatego przepisy o sprzedaży stosuje się do niej odpowiednio.

Tak jak przy sprzedaży, przeniesienie własności nieruchomości w drodze zamiany wymaga formy aktu notarialnego i ujawnienia zmiany w księdze wieczystej. Jeżeli wartości obu nieruchomości nie są równe, strony zwykle ustalają dopłatę pieniężną wyrównującą różnicę. W akcie warto precyzyjnie opisać obie nieruchomości, ich wartości oraz ewentualną dopłatę, bo od tych wartości zależą obciążenia podatkowe.

Podatkowo zamiana nie jest neutralna. Co do zasady podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych (PCC), który obciąża strony od wartości zbywanych nieruchomości. Dodatkowo, jeżeli zbywana nieruchomość była w posiadaniu krócej niż pięć lat liczonych od końca roku nabycia, po stronie zbywcy może powstać obowiązek zapłaty podatku dochodowego — zamiana jest bowiem traktowana jak odpłatne zbycie. Przed podpisaniem aktu warto przeliczyć łączne koszty, bo bywają zbliżone do tych przy zwykłym kupnie i sprzedaży.

Przykład: Właściciel kawalerki w Łodzi o wartości 380 000 zł zamienia ją na większe mieszkanie warte 520 000 zł, dopłacając 140 000 zł. W akcie notarialnym zapisuje się obie wartości i dopłatę; od nich naliczany jest PCC, a dopłata finansowana jest częściowo z kredytu.

Pojęcia powiązane