Rata annuitetowa
Rata annuitetowa (równa) to model spłaty kredytu, w którym przez cały okres płacisz comiesięcznie tę samą kwotę. Wewnątrz raty zmienia się jednak proporcja: na początku przeważają odsetki, a niewielka część idzie na kapitał; z czasem proporcja się odwraca i coraz większa część raty spłaca samo zadłużenie. To najpopularniejszy wariant w polskich bankach.
Jej przeciwieństwem jest rata malejąca, w której co miesiąc spłacasz stałą część kapitału, a odsetki naliczane od malejącego salda sprawiają, że rata jest wysoka na starcie i stopniowo spada. Wybór między nimi ma realne konsekwencje finansowe.
| Cecha | Rata annuitetowa | Rata malejąca |
|---|---|---|
| Wysokość raty | stała przez cały okres | najwyższa na starcie, potem maleje |
| Pierwsza rata | niższa | wyższa |
| Łączny koszt odsetek | wyższy | niższy |
| Wymagana zdolność | niższa | wyższa (liczona od pierwszej, wysokiej raty) |
W praktyce rata annuitetowa ułatwia start, bo niższa pierwsza rata oznacza łatwiejsze spełnienie wymogu zdolności i stabilny, przewidywalny budżet. Rata malejąca jest tańsza w skali całego kredytu, ale wymaga większego dochodu na początku. Oba warianty porównasz na kalkulatorze. Pełny rozkład rat opisuje przewodnik o ratach kredytu.
Przykład: Kredyt 400 000 zl na 25 lat. W systemie annuitetowym rata jest stała przez cały okres, np. okolice 2 600-2 900 zl miesięcznie zależnie od oprocentowania. W systemie malejącym pierwsza rata bywa o kilkaset złotych wyższa, ale ostatnie raty są wyraźnie niższe, a łączne odsetki mniejsze. Konkretne kwoty zależą od aktualnej stawki WIBOR i marży.