Prowizja agencji
Prowizja agencji to wynagrodzenie biura nieruchomości za doprowadzenie do transakcji - sprzedaży, kupna albo najmu lokalu. Ustala się ją w umowie pośrednictwa, najczęściej jako procent ceny transakcyjnej, rzadziej jako kwotę stałą. Przepisy nie narzucają jej wysokości, więc stawka jest w pełni negocjowalna i różni się między biurami oraz miastami.
Przy sprzedaży mieszkania prowizja na polskim rynku waha się zwykle w okolicach kilku procent ceny - to wartość rynkowa, nie ustawowa, i warto ją porównać między ofertami. Kluczowe pytanie brzmi: kto płaci. Spotyka się trzy modele - prowizję pokrywa sprzedający, kupujący albo obie strony po połowie. Model musi być jasno zapisany w umowie przed rozpoczęciem współpracy, bo nieporozumienie w tej kwestii to najczęstsze źródło konfliktów z pośrednikiem. Przy najmie prowizja często odpowiada wysokości jednomiesięcznego czynszu, choć i tu zdarzają się odstępstwa.
Na co zwrócić uwagę: czy umowa pośrednictwa jest na wyłączność (tylko jedno biuro może prowadzić sprzedaż) czy otwarta, kiedy powstaje prawo do prowizji oraz czy obejmuje ona pełen zakres usług - prezentacje, sprawdzenie stanu prawnego, kompletowanie dokumentów do aktu. Prowizja jest należna za faktyczny efekt, czyli zawarcie umowy, dlatego warto dopytać, jakie czynności biuro wykonuje w jej ramach. Pośrednictwo prowadzi zwykle biuro nieruchomości, ale działać może też samodzielny agent.
Przykład: Mieszkanie w Poznaniu sprzedaje się za 600 000 zł, a biuro pobiera 2,5% prowizji od sprzedającego - to 15 000 zł plus VAT. Gdyby umowa przewidywała podział kosztów po połowie, każda ze stron zapłaciłaby po 7 500 zł plus VAT.